بهترین نرم‌افزارهای هوش تجاری (BI) در ایران و جهان 1404؛ مقایسه جامع ابزارهای برتر

نرم‌افزار هوش تجاری چیست؟

هوش تجاری یا Business Intelligence به مجموعه‌ای از راهکارها، فناوری‌ها و فرآیندها گفته می‌شود که سازمان‌ها با استفاده از آن‌ها داده‌های خود را به اطلاعات قابل استفاده و کاربردی تبدیل می‌کنند.

با کمک ابزارها (نرم‌افزارها) هوش تجاری، شرکت‌ها می‌توانند داده‌های بخش‌های مختلف کسب‌وکار را جمع‌آوری، یکپارچه و تحلیل تحلیل کنند و به‌صورت بصری نمایش ‌دهند. به این ترتیب، اطلاعات پراکنده در یک منبع منسجم گردآوری می‌شود تا تصویری دقیق و قابل اعتماد از وضعیت کسب‌وکار ارائه دهد.

اگر داده‌های کسب‌وکار را ماده خام در نظر بگیریم، هوش تجاری ابزاری است که این ماده خام را به یک منبع ارزشمند و قابل استفاده برای تصمیم‌گیری‌های راهبردی تبدیل می‌کند.

اهداف اصلی نرم‌افزار هوش تجاری

• فراهم کردن داده‌های دقیق برای مدیران، تا بتوانند تصمیم‌های عملیاتی و استراتژیک بهتری بگیرند
• ارائه گزارش‌ها و شاخص‌های عملکردی پویا و قابل فهم در سطح کل سازمان
• نشان دادن ارتباط و وابستگی بخش‌های مختلف کسب‌وکار به یکدیگر
• شناسایی روندهای بازار، فرصت‌ها و چالش‌های احتمالی
• افزایش بهره‌وری و کارایی عملیاتی
• ایجاد مزیت رقابتی از طریق تحلیل داده‌محور تمام فرآیندها

نمونه‌هایی از کاربرد هوش تجاری در دنیای بیزینس

از گزارش‌ها که نرم‌افزارهای هوش تجاری تولید می‌کنند در چه زمینه‌هایی می‌توان استفاده کرد؟ امروزه ابزارهای هوش تجاری این امکان را فراهم کرده‌اند که همه افراد در یک سازمان به داده‌های تحلیل شده دسترسی داشته باشند، آن‌ها را بررسی کنند و بر اساسشان تصمیم بگیرند. در ادامه چند نمونه از کاربردهای هوش تجاری در بخش‌های مختلف کسب‌وکار را بررسی کرده‌ایم.

هوش تجاری در بازاریابی

تیم بازاریابی می‌تواند با کمک هوش تجاری عملکرد کمپین‌ها را دقیق بررسی کند؛ مثلا ببیند چند نفر ایمیل را باز کرده‌اند، روی لینک‌ها کلیک کرده‌اند یا در صفحه فرود به مشتری تبدیل شده‌اند. با این اطلاعات، کمپین‌های بعدی هدفمندتر و اثربخش‌تر طراحی می‌شوند.

هوش تجاری در امور مالی

واحد مالی می‌تواند همه داده‌های مالی را در یک‌جا جمع‌آوری کند و جریان نقدی، سود، هزینه‌ها و درآمدها را به‌صورت لحظه‌ای زیر نظر بگیرد. این دید شفاف کمک می‌کند تصمیم‌هایی گرفته شود که سودآوری کسب‌وکار را در بلند مدت افزایش دهد.

هوش تجاری در منابع انسانی

تیم منابع انسانی می‌تواند شاخص‌هایی مثل حضور و غیاب، بهره‌وری کارکنان، میزان ماندگاری یا رضایت آن‌ها را بررسی کند. این اطلاعات کمک می‌کند استخدام‌ها دقیق‌تر انجام شود، نیازهای آموزشی شناسایی شود و برنامه‌ریزی کاری به شکل بهتری انجام گیرد.

نرم‌افزار هوش تجاری (BI) چگونه کار می‌کند؟

نرم‌افزار هوش تجاری مسیر انجام ماموریت خود، یعنی استخراج گزارش‌ها ارزشمند از داده‌ها را به ترتیب مراحل زیر طی می‌کند.

1.      یکپارچه‌سازی داده‌های پراکنده

اولین قدم این است که اطلاعات موردنیاز از همه منابع داخلی و خارجی شناسایی و گردآوری شوند؛ از پایگاه‌های داده و سیستم‌های عملیاتی گرفته تا فایل‌های اکسل. هرچه داده‌های مرتبط بیشتری در سیستم هوش تجاری جمع‌آوری شود، تحلیل‌ها دقیق‌تر و کاربردی‌تر خواهند بود.

2.      یکپارچه‌سازی و متمرکز کردن داده‌ها

در گام بعدی، همه داده‌های جمع‌آوری‌شده باید در یک فضای مرکزی مثل یا یک پلتفرم ابری قرار بگیرند تا مدیریت و دسترسی به آن‌ها ساده‌تر شود.

چون این داده‌ها معمولا از منابع مختلف می‌آیند و هرکدام ساختار متفاوتی دارند، قبل از استفاده باید پاک‌سازی و یکدست شوند. ابتدا داده‌ها از منابع مختلف گرفته می‌شوند، سپس اصلاح و هماهنگ می‌شوند و در نهایت در پلتفرم اصلی ذخیره می‌شوند. این مرحله به این دلیل انجام می‌شود که در آینده دسترسی به آن‌ها سریع‌تر و تحلیل‌ها دقیق‌تر انجام شود.

3.      تحلیل عمیق داده‌ها

بعد از اینکه داده‌ها یکپارچه شدند، نوبت به مرحله تحلیل می‌رسد؛ جایی که آمارهای کاربردی از دل اطلاعات استخراج می‌شود. ابزارهای مختلف هوش تجاری با استفاده از روش‌های داده‌کاوی و تحلیل، کمک می‌کنند روندها، الگوها و به طور کلی وضعیت عملکرد کسب‌وکار به‌وضوح مشخص شود.

برخی از این نرم‌افزارها حتی یک قدم جلوتر می‌روند و با بهره‌گیری از مدل‌های پیش‌بینی و تحلیل‌های پیشرفته، تصویری از روندهای آینده نیز ارائه می‌دهند تا تصمیم‌گیری‌ها دقیق‌تر و آگاهانه‌تر انجام شود.

4.      تبدیل داده به تصویری قابل فهم

یکی از مهم‌ترین بخش‌های هوش تجاری، نمایش تصویری داده‌هاست؛ مرحله‌ای که اطلاعات خام به شکل قابل درک و کاربردی برای مدیران و کاربران تبدیل می‌شود.

داشبوردهای تعاملی، نمودارها و گزارش‌های گرافیکی کمک می‌کنند عملکرد گذشته، وضعیت فعلی و حتی چشم‌انداز آینده کسب‌وکار به‌صورت واضح دیده شود. به این ترتیب، همه افراد سازمان برداشت مشترک و شفافی از شرایط خواهند داشت و تصمیم‌گیری‌ها هماهنگ‌تر انجام می‌شود.

5.      استفاده راهبردی از داده‌ها

وقتی تحلیل‌های دقیق در کنار پیش‌بینی روندهای آینده قرار می‌گیرند، مدیران می‌توانند بر اساس واقعیت‌های آماری تصمیم بگیرند. این اطلاعات یک پشتوانه مطمئن برای تدوین یا بازنگری استراتژی‌های شرکت ایجاد می‌کند و کمک می‌کند مسیر رشد و توسعه کسب‌وکار با دیدی روشن‌تر و آگاهانه‌تر انتخاب شود.

مزایای هوش تجاری (Business Intelligence)

هوش تجاری با تبدیل داده‌های بزرگ کسب‌وکار اطلاعات کاربردی، مزایای قابل توجهی ارائه می‌دهد که در جدول زیر توضیح داده شده است:

مقایسه نرم‌افزارهای هوش تجاری برای تحلیل داده

با توجه به اهمیت و کاربرد این سیستم‌ها در بهبود مدیریت کسب و کار، تاکنون کمپانی‌های بزرگی مثل مایکروسافت این نرم‌افزارها را توسعه و ارائه داده‌اند که هر کدام ویژگی‌های منحصر‌به‌فردی به همراه دارند. چیزی که هنگام خرید نرم‌افزارهای هوش تجاری باید در نظر بگیرید این است که نیازهای شما با ویژگی‌های سیستم کاملا هماهنگ باشد در غیر این صورت موظف به پرداخت هزینه‌های هنگفت و دردسر‌های خرید لایسنس خواهید شد بدون آنکه تغییر محسوسی در رشد سازمان شما اتفاق بیفتد.

در ادامه چند مورد از بهترین نرم‌افزارهای BI ایرانی و خارجی را معرفی کرده ایم.

1.      SAP Business Objects

SAP Business Objects یک پلتفرم هوش تجاری سطح سازمانی است که امکانات گزارش‌دهی، تحلیل و داشبوردهای تعاملی را ارائه می‌دهد. این ابزار معمولاً در محیط‌های پیچیده‌ای که شامل سیستم‌های ERP، CRM و زنجیره تأمین هستند، استفاده می‌شود. اما قدرت و قابلیت‌های گسترده این پلتفرم با پیچیدگی و هزینه بالاتری همراه است.

2.      Zoho Analytics

Zoho Analytics یک ابزار هوش تجاری است که برای گزارش‌دهی و تحلیل داده‌ها از منابع مختلف طراحی شده است. این نرم‌افزار از همگام‌سازی زمان‌بندی‌شده داده‌ها، ترکیب داده‌ها و امکان نظرگذاری و همکاری تیمی پشتیبانی می‌کند و به همین دلیل برای کسب‌وکارهای کوچک و متوسط بسیار مناسب است.

3.      Microsoft Power BI

Microsoft Power BI یک پلتفرم هوش تجاری ابری است که روی بصری‌سازی داده‌ها و گزارش‌دهی لحظه‌ای تمرکز دارد. این ابزار به‌خوبی با محصولات مایکروسافت یکپارچه می‌شود و به کاربران امکان می‌دهد داشبوردهای تعاملی بسازند که تقریبا از هر نقطه‌ای قابل دسترسی هستند.

4.      همکاران سیستم

نرم‌افزار هوش تجاری همکاران سیستم می‌تواند تحلیل‌های چندبعدی و شاخص‌های کلیدی عملکرد را در داشبوردهای مدیریتی بصری نشان دهد. این داشبوردها دیدی روشن از عملکرد سازمان در حوزه‌های مختلف مثل فروش، مالی، تولید و … به مدیران می‌دهند. همچنین ابزارهایی برای پیش‌بینی وضعیت آینده و شناسایی فرصت‌ها و تهدیدها در سطح کسب‌وکار فراهم می‌آورد، یعنی از داده‌های گذشته و حال چشم‌اندازی برای آینده ترسیم کند.

حالا که صفر تا صد عملکرد و نمونه‌های نرم‌افزار هوش تجاری را بررسی کردیم، لازم است با ریسک‌های احتمالی استفاده از این سیستم‌ها نیز آشنا شوید. آیا سیستم‌های BI بهترین گزینه برای تولید داده و بهبود مدیریت کسب و کار شما هستند؟

چالش‌های استفاده از نرم‌افزار هوش تجاری

هزینه‌ها

برای بسیاری از کسب‌وکارهای کوچک، بزرگ‌ترین مانع استفاده از هوش تجاری هزینه‌های اولیه است، مثل خرید نرم‌افزار، آموزش کارکنان یا تهیه سخت‌افزار.

کیفیت داده‌ها

هوش تجاری به کیفیت داده‌هایی که در آن وارد می‌شود وابسته است. اگر داده‌ها ناقص، کم‌کیفیت یا نامرتبط باشند، تحلیل‌ها کند می‌شوند و نتایج قابل اعتماد نخواهند بود.

حجم و ساختار داده‌ها

کسب‌وکارها هر روز حجم زیادی داده تولید می‌کنند. بعضی سیستم‌های BI نمی‌توانند داده‌های متنوع و با فرمت‌های مختلف را راحت تحلیل کنند. علاوه بر این، تا ۸۰٪ داده‌ها به صورت غیرساختاری (مثل ایمیل‌ها، قراردادها یا صورت جلسه‌ها) ذخیره می‌شوند که استفاده از آن‌ها برای BI دشوار است.

امنیت داده‌ها

داده‌های حساس کسب‌وکار که پایه هوش تجاری هستند باید به‌خوبی محافظت شوند. این کار هم برای حفظ تداوم کسب‌وکار و هم برای رعایت قوانین ضروری است.

منابع انسانی و تخصص

برای راه‌اندازی، نگهداری و گرفتن بهترین نتیجه از نرم‌افزار هوش تجاری، نیاز به افراد متخصص مانند تحلیلگر هوش تجاری وجود دارد که ممکن است فشار روی بودجه و آموزش ایجاد کند.

ظرفیت محدود

بعضی سازمان‌ها برای پوشش همه نیازها به بیش از یک سیستم BI نیاز دارند. این موضوع هم کار یکپارچه‌سازی را پیچیده‌تر می‌کند و هم هزینه‌ها را بالا می‌برد.

احتمال خطا

حتی وقتی BI از یک منبع داده واحد استفاده می‌کند، افراد مختلف ممکن است نتایج را متفاوت تفسیر کنند. نرم‌افزار BI نمی‌تواند همیشه پاسخ پاسخ قطعی و غیرقابل‌چالش ارائه دهد.

بهترین جایگزین برای نرم‌افزار هوش تجاری

نرم‌افزار مدیریت ارتباط با مشتریان(CRM)  ابزاری است که برای مدیریت تمام بخش‌های یک کسب و کار از طریق جمع‌آوری و به اشتراک گذاری داده‌های مختلف طراحی شده است. سیستم CRM مانند نرم‌افزارهای BI داده‌ها را به اطلاعات ارزشمند تبدیل می‌کنند و تصمیم‌گیری سازمان را دقیق‌تر می‌کنند. CRM اطلاعات مربوط به تعاملات و رفتار مشتریان را ثبت و پیگیری می‌کند و در قالب امکانات گزارش‌گیری، داده‌های عملیاتی، مالی و فروش را تحلیل می‌کند.

به طور خلاصه، CRM و BI با وجود تفاوت در کارکرد، هر دو با تبدیل داده به دانش عملیاتی، تصمیمات را بهبود می‌بخشند و بهره‌وری سازمان را افزایش می‌دهند

مفهوم سی آر ام چیست؟

CRM یا Customer Relationship Management  به مجموعه‌ای از راه‌حل‌ها، ابزارها و فناوری‌هایی گفته می‌شود که با هدف افزایش سوددهی به بهبود رضایت و نرخ حفظ مشتری کمک می‌کنند. نرم‌افزار سی آر ام به عنوان یکی از این ابزارها، بعد از استقرار در یک سازمان تمام داده‌های واحد‌های مختلف را جمع‌آوری می‌کند و در صورت نیاز به اشتراک می‌گذارد. در مرحله‌ی بعدی مدیران با استفاده از سی آر ام می‌توانند در هر زمینه و واحدی گزارش‌ها تحلیلی دریافت کنند و بر طبق این گزارش‌ها تصمیم‌گیری کنند.

نکته: درست است که سی آر ام به مدیریت ارتباط با مشتریان اشاره دارد اما این نرم‌افزار تمام تیم‌های یک کسب و کار یا سازمان را پوشش می‌دهد و می‌توان داده‌های کاربردی از تمام فرآیندها تولید کرد. (تولید، انبار، منابع انسانی، بازاریابی، وفاداری مشتری، فروش، پشتیبانی، مدیریت پروژه و…)

پیشنهاد ویژه

نرم‌افزار CRM اوج ابری را رایگان تجربه کنید.

شروع رایگان CRM

مقایسه نرم‌افزار هوش تجاری (BI) با نرم‌افزار مدیریت ارتباط با مشتریان (CRM)

با توجه به چالش‌های نرم‌افزارهای هوش تجاری و امکانات کاربردی‌تر نرم‌افزارهای سی آر ام، بسیاری از کسب و کارها امروزه ترجیح می‌دهند بودجه خود را برای ابزاری صرف کنند که قابلیت‌های آن به رشد فروش کمک کند و نرخ بازگشت سرمایه آن بالاتر باشد. در ادامه چند مورد از مزیت‌های نرم‌افزار CRM را نسبت به گزینه‌های هوش تجاری بررسی کرده‌ام.

بینش عملیاتی و قابل اجرا

در CRM، آمارها و گزارش‌ها به تیم فروش، بازاریابی و خدمات امکان می‌دهند همین سریعا اقدام کنند؛ از شناسایی مشتریان وفادار و فرصت‌های فروش گرفته تا بخش‌بندی مشتریان و پیشنهادات هدفمند. BI در مقابل، بینش‌های تحلیلی ارائه می‌دهد که معمولا نیازمند پردازش بیشتر و برنامه‌ریزی طولانی‌مدت است.

یکپارچه‌سازی تمام بخش‌ها

سیستم CRM با ارائه‌ی بسته‌ی کاملی از ماژول‌های مختلف، تمام بخش‌های یک سازمان را یکپارچه‌سازی می‌کند. این یعنی گزارش‌ها نه تنها دید دقیق از عملکرد تیم‌ها و مشتریان می‌دهند، بلکه تصویر کامل و هماهنگی بین بخش‌های مختلف سازمان را نیز فراهم می‌کنند. BI معمولا نیازمند پروژه‌های جداگانه و پیچیده برای یکپارچه‌سازی است.

هزینه و پیچیدگی کمتر

خرید و پیاده‌سازی نرم‌افزار BI معمولا پرهزینه و پیچیده است، نیازمند منابع IT و آموزش گسترده است. در مقابل، امکانات گزارش‌گیری CRM بخشی از سیستم موجود است و بدون نیاز به سرمایه‌گذاری اضافی یا منابع تخصصی قابل استفاده است.

از کجا شروع کنیم؟

اگر به دنبال سیستمی هستید که در مسیر مدیریت کسب و کار و رشد سازمان به شما کمک کند و در عین حال هزینه‌ی بالایی به همراه نداشته باشد، قبل از خرید نرم‌افزار‌های هوش تجاری بهتر است حداقل یک مورد از نرم‌افزارهای سی آر ام را امتحان کنید. پیشنهاد ما به شما استفاده از اولین پلتفرم دانش‌بنیان CRM ایرانی ، یعنی نرم‌افزار اوج ابری است که با امکانات کامل، هزینه کاملا مقرون به صرفه، پشتیبانی تضمینی و انعطاف‌پذیری بالا طراحی شده است. اوج ابری با نگاهی یکپارچه و جامع تمام بخش‌های کسب و کار شما را منظم کرده و برای مدیریت آن گزارش‌ها و راه‌حل‌هایی پربازده و کاربردی ارائه می‌دهد.

۵ روز به صورت کاملا رایگان از تمام ماژول‌ها، ابزارها و امکانات اوج ابری استفاده کنید و بعد از آن برای خرید سیستم مدیریت کسب و کار خود بهترین تصمیم را بگیرید.